การเริ่มต้นทำธุรกิจ หรือเปิดกิจการเป็นของตัวเองนั้น จำเป็นที่จะต้องอาศัยการบูรณาการความรู้หลายด้าน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับธุรกิจนั้น ๆ ให้รอบด้าน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการเข้าใจความต้องการของลูกค้า การวางแผนเรื่องเงินทุน หรือการศึกษาคู่แข่งทั้งทางตรง และทางอ้อม นอกจากนั้นแล้ว ยังมีสิ่งหนึ่งที่ควรให้ความสำคัญอย่างยิ่ง นั่นก็คือเรื่อง “ภาษีมูลค่าเพิ่ม”
และในวันนี้ ชอบการบัญชี จะขอพาทุกคนไปทำความรู้จักกับภาษีมูลค่าเพิ่ม พร้อมกับค้นหาคำตอบของคำถามที่ว่า จำเป็นที่จะต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม ทุกกิจการไหม ? ให้เข้าใจง่ายที่สุดค่ะ
ภาษีมูลค่าเพิ่ม คืออะไร ?
ภาษีมูลค่าเพิ่ม (Value Added Tax) หรือ VAT คือ ภาษีทางอ้อมที่เก็บจากการขายสินค้า หรือการให้บริการในแต่ละขั้นตอนการผลิตและจำหน่าย ทั้งภายในประเทศและนำเข้า ปัจจุบันจัดเก็บในอัตรา 7% โดยผู้บริโภคเป็นผู้จ่าย และผู้ประกอบการที่จดทะเบียน (รายได้เกิน 1.8 ล้านบาท/ปี) มีหน้าที่เรียกเก็บภาษี และนำส่งให้กรมสรรพากร
อัตราภาษีมูลค่าเพิ่ม
การจัดเก็บภาษีมูลค่าเพิ่ม แบ่งออกเป็น 2 อัตรา ดังนี้
1. อัตราภาษี 10 %
ตามมาตรา 80 แห่งประมวลรัษฎากร กำหนดให้ใช้อัตราภาษี 10 % ในการคำนวณภาษีมูลค่าเพิ่ม สำหรับการประกอบกิจการ ดังต่อไปนี้
1. การขายสินค้า
2. การให้บริการ
3. การนำเข้า
ในปัจจุบัน จัดเก็บในอัตราภาษี 7 % ตามพระราชกฤษฎีกาลดภาษีมูลค่าเพิ่ม ในปี 2540 เพื่อลดภาระเรื่องค่าใช้จ่ายให้กับประชาชนในช่วงที่ประเทศต้องเผชิญกับ “วิกฤตต้มยำกุ้ง”
2. อัตราภาษี 0 %
ตามมาตรา 80/1 แห่งประมวลรัษฎากร กำหนดให้ใช้อัตราภาษี 0 % ในการคำนวณภาษีมูลค่าเพิ่ม สำหรับการประกอบกิจการประเภทต่างๆ ดังต่อไปนี้
1. การส่งออกสินค้าของผู้ประกอบการจดทะเบียน
2. การให้บริการที่กระทำในราชอาณาจักร และได้มีการใช้บริการนั้น ในต่างประเทศตามประเภท หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่อธิบดีกำหนด
3. การให้บริการขนส่งระหว่างประเทศโดยอากาศยาน หรือเรือเดินทะเล ที่กระทำโดยผู้ประกอบการที่เป็นนิติบุคคล
4. การขายสินค้า หรือการให้บริการกับกระทรวง ทบวง กรม ราชการส่วนท้องถิ่น หรือรัฐวิสาหกิจ ตามโครงการเงินกู้ หรือเงินช่วยเหลือจากต่างประเทศ
5. การขายสินค้า หรือการให้บริการกับองค์การสหประชาชาติ ทบวงการชำนัญพิเศษของสหประชาชาติ สถานเอกอัครราชทูต สถานทูต สถานกงสุลใหญ่ สถานกงสุล
6. การขายสินค้า หรือการให้บริการระหว่างคลังสินค้าทัณฑ์บนกับคลังสินค้าทัณฑ์บน หรือระหว่างผู้ประกอบการที่ประกอบกิจการอยู่ในเขตปลอดอากร ไม่ว่าจะอยู่ในเขตเดียวกันหรือไม่ หรือระหว่างคลังสินค้าทัณฑ์บนกับผู้ประกอบการที่ประกอบกิจการอยู่ในเขตปลอดอากร
จำเป็นต้องจดทะเบียน VAT ทุกกิจการไหม ?
ตามมาตรา 82 แห่งประมวลรัษฎากร กำหนดให้ ผู้ประกอบการ ที่เป็นผู้ผลิต หรือผู้ขายสินค้า หรือผู้ให้บริการในทางธุรกิจ หรือวิชาชีพ ไม่ว่าจะในรูปแบบของบุคคลธรรมดา คณะบุคคล หรือห้างหุ้นส่วนสามัญที่ไม่ใช่นิติบุคคล หรือนิติบุคคลใด ๆ ที่มีรายได้จากการขายสินค้า หรือบริการมากกว่า 1.8 ล้านบาท / ปี ต้องยื่นคำขอจดทะเบียน VAT เพื่อเป็นผู้ประกอบการจดทะเบียน
สำหรับผู้ประกอบการ หรือเจ้าของธุรกิจ ที่สงสัยว่าจำเป็นที่จะต้องจด VAT หรือไม่นั้น ก็ขึ้นอยู่กับลักษณะของธุรกิจ หรือรายได้ที่ได้รับ ตามกฎหมายภาษีมูลค่าเพิ่ม ในกรณีที่ผู้ประกอบการมีรายได้มากกว่า 1.8 ล้านบาท / ปี ต้องจดทะเบียน VAT ยกเว้นอยู่ในกลุ่มธุรกิจที่ได้รับการยกเว้น เช่น การขายสินค้าเกษตรกรรม การให้บริการด้านการศึกษา หรือการรักษาพยาบาล เป็นต้น
ในกรณีที่มีรายได้ต่ำกว่าเกณฑ์ที่กำหนด หรือประกอบกิจการที่ได้รับการยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่ม สามารถเลือกได้ว่าจะจด หรือไม่จดก็ได้ ซึ่งการจด VAT อาจทำให้ได้รับประโยชน์ในเรื่องความน่าเชื่อถือในสายตาของคู่ค้า หรือในกรณีที่ต้องการขอคืนภาษีจากการซื้อสินค้า หรือบริการค่ะ
VAT เก็บจากใคร ใครคือผู้จ่ายที่แท้จริง
VAT คือภาษีที่เรียกเก็บจากผู้บริโภค โดยที่ผู้ขาย หรือผู้ให้บริการ ไม่ต้องจ่าย VAT โดยตรง ฉะนั้นแล้ว ผู้บริโภค ไม่ว่าจะเป็นบุคคลทั่วไป พนักงานออฟฟิศ รวมถึงร้านค้า หรือบริษัทต่าง ๆ คือผู้จ่ายภาษีมูลค่าเพิ่มที่แท้จริง
จะรู้ได้ยังไง ว่าต้องจ่าย VAT เท่าไหร่ ?
VAT ที่ต้องจ่าย สามารถคำนวณได้จากการนำภาษีขายทั้งเดือน มาหักลบด้วยภาษีซื้อทั้งเดือน ตามสมการดังนี้
ภาษีขาย – ภาษีซื้อ = ภาษีมูลค่าเพิ่ม ที่ต้องจ่าย
สำหรับรายละเอียดอื่นๆ เกี่ยวกับการคำนวณภาษีมูลค่าเพิ่ม สามารถศึกษาเพิ่มเติมได้จากบทความเรื่อง คำนวณ VAT เรื่องง่าย ๆ ที่ใครก็ทำได้
การยื่นภาษีมูลค่าเพิ่ม
การยื่นภาษีมูลค่าเพิ่ม สามารถยื่นได้โดยการใช้แบบแสดงภาษีมูลค่าเพิ่ม หรือ ภ.พ.30 โดยยื่นแบบฯ ภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป หรือหากยื่นผ่านอินเทอร์เน็ต จะขยายเวลาไปถึงวันที่ 23 ของเดือนถัดไป
ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) เป็นหนึ่งในองค์ประกอบสำคัญที่เจ้าของธุรกิจ หรือผู้ประกอบการทุกคนควรให้ความสำคัญ โดยเฉพาะธุรกิจหน้าใหม่ ที่มีโอกาสเติบโตอย่างรวดเร็วในปัจจุบัน ซึ่งจะช่วยให้ธุรกิจดำเนินไปอย่างถูกต้องตามกฎหมาย
หากมีข้อสงสัย หรือเกิดความกังวลในเรื่องภาษี ให้ชอบการบัญชี เป็นที่ปรึกษา เรายินดีให้คำแนะนำในทุกเรื่อง ที่เกี่ยวกับบัญชี และภาษีค่ะ
อ้างอิง
